ABR Tanımı ve Çalışma Prensibi
ABR (Auditory Brainstem Response veya BERA - Brainstem Evoked Response Audiometry), kulağa verilen sesin işitsel siniri uyarması sonucu beyin sapında oluşan elektriksel dalgaları ölçer. Yenidoğanın saçına 3 elektrod yerleştirilir: alın, alın-mastoid (kulak arkası kemik), boyun. Cihaz click veya tone-burst sinyali kulaklıktan verir, bilgisayar binlerce yanıtı ortalar — sonuçta 5 karakteristik dalga (I-V) ortaya çıkar. V. dalga kliniğin en önemli işaretidir.
Yenidoğan tarama programı
Türkiye'de 2007'den beri yürürlükte olan Yenidoğan İşitme Taraması Programı, doğumdan sonraki ilk 1 ay içinde her bebeğe ABR veya OAE (otoakustik emisyon) yapılmasını şart koşar. Tarama protokolü: doğumun 24-72. saati ilk OAE → başarısız → 1 ay içinde tekrar OAE → başarısız → ABR. ABR'de "refer" çıkan bebek 3 ay yaşına kadar tanılı odyolojik değerlendirme alır.
Sonuç Yorumlama Rehberi
ABR'de iki tip değerlendirme yapılır: (1) Tarama ABR (AABR - Automated ABR) — otomatik "pass" veya "refer" sonucu verir; eşik tahmini yoktur. (2) Klinik (eşik) ABR — ses seviyesi azaltılarak V. dalganın hala görülebildiği en düşük dB seviyesi belirlenir; bu eşik gerçek işitme eşiğine yakındır. ABR eşiği ile davranışsal eşik arasında 10-15 dB tolerans normaldir.
Sonraki adımlar
ABR'de işitme kaybı tespit edilen bebek için süreç: (1) 3-4 aylıkken kapsamlı odyolojik değerlendirme (ABR + OAE + timpanometri + behavioral observation), (2) KBB değerlendirmesi ve genetik danışma, (3) 6 aylıkken işitme cihazı uygulaması (DSL v5 pediatrik formül ile programlama), (4) dil ve konuşma terapisine başlama. Erken tanı + erken cihaz = normal dil gelişimi şansı %85+.